Kırgızistan Cumhurbaşkanı Caparov, TDT Devlet Başkanları Konseyi 13. Zirvesi’nde konuşma gerçekleştirdi

Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları Konseyi’nin 13. Zirvesi, Türkiye’nin ev sahipliğinde Ankara’da gerçekleştirildi.

‘Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik’ temasıyla düzenlenen zirvede Türkiye, teşkilatın dönem başkanlığını Azerbaycan’dan devraldı.

Zirveye Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, Türkmenistan Devlet Başkanı Serdar Berdimuhamedov, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile Azerbaycan’ı temsilen Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov ve TDT Genel Sekreteri Kubanıçbek Ömüraliyev katıldı.

Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, Beştepe Millet Sergi Salonu’nda “Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik” temalı Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları Konseyi 13. Zirvesi’nde bir konuşma yaptı.

“VİZYONUMUZU BİRBİRİNE BAĞLAYAN ORTAK BİR ANLAYIŞTIR”

Zirve’nin temasına dikkat çeken Caparov, “Bu sadece Zirve’nin bir teması değil, tarihimizin derin köklerini geleceğe yönelik vizyonumuzu birbirine bağlayan ortak bir anlayıştır.” ifadelerini kullandı.

Caparov, dilin ruhsal dünyanın özü olduğunu ve fikir birliğinin ortak hedeflerin temelini oluşturduğunu belirterek bu hedeflere ulaşmanın işbirliği yoluyla mümkün olduğunu söyledi.

HALKLAR ARASI MANEVİ YAKINLIK

Türk dünyasının büyük yazarı Cengiz Aytmatov’un eserlerinde halklar arasındaki manevi yakınlığı ve evrensel insani değerleri sürekli olarak yücelttiğini dile getiren Caparov, “Bugün bizim görevimiz, yüzyıllardır süregelen bağlarımızı güçlü bir ortaklığa dönüştürmektir.” şeklinde konuştu.

JEOPOLİTİK VE EKONOMİK DEĞİŞİM

Caparov, mevcut jeopolitik ve ekonomik değişimlerin TDT ülkelerinin işbirliği yapmasını zorunlu kıldığını vurgulayarak, “Bu koşullarda Türk Devletleri Teşkilatının önemi giderek artmaktadır. Ülkelerimizin coğrafi konumları, ekonomik imkanları ve doğal kaynakları işbirliğinin genişletilmesi için elverişli zemin sunmaktadır. Kırgız Cumhuriyeti somut sonuçlara dayanan bir işbirliğinden yanadır.” açıklamalarında bulundu.

Kırgızistan’ın TDT üyesi ülkelerle ticaret hacminin 2025’te 3,3 milyar dolara ulaşacağını hatırlatan Caparov, önceki yıla oranla yüzde 36’lık bir artış yaşandığını belirtti.

Caparov ayrıca karşılıklı ticaretin artırılması potansiyeline dikkat çekerek ortak yatırım projelerinin hayata geçirilmesi ve üretim zincirlerinin oluşturulmasını desteklediklerini ifade etti.

ÖZEL FİNANSAL YATIRIM BÖLGESİ

Kırgızistan’da kurulan Özel Finansal Yatırım Bölgesi “Tamçı”nın önemine değinen Caparov, “Kardeş ülkelerimizin iş dünyası temsilcilerini Tamçı bölgesinin sunduğu fırsatlardan yararlanmaya davet ediyorum.” dedi.

ULAŞTIRMA VE LOJİSTIK

Caparov ulaştırma ve lojistik alanındaki işbirliğinin geliştirilmesi gerektiğini belirterek, “Bu amaçla sınır işlemlerinin kolaylaştırılması ve yük taşımacılığının hızlandırılması için 2026 yılında Bişkek’te imzalanacak Elektronik Uluslararası Mal Taşıma İrsaliyesi uygulamasına dair mutabakat zaptının hayata geçirilmesi gerekmektedir.” dedi.

“Türk devletlerinin transit potansiyelinin artırılması açısından Çin-Kırgızistan-Özbekistan demir yolunun Hazar Denizi üzerinden Orta Koridor’a bağlanması büyük önem taşımaktadır.” diyen Caparov ayrıca Kırgız hava yolu şirketlerinin Avrupa Birliği Hava Güvenliği listesinden çıkarılmasının ülkeler arasında yeni fırsatlar yaratacağını söyledi.

ENERJİ SEKTÖRÜ

Caparov Kırgızistan’ın önemli hidroelektrik enerji potansiyeli ile yenilenebilir enerji kaynaklarının geliştirilmesi için geniş olanaklara sahip olduğuna dikkat çekerek ülkenin hidroelektrik enerji potansiyelinin sadece yüzde 15’inin değerlendirildiğini aktardı.

Buna örnek olarak Türk şirketi İhlas Holding’in de katılımıyla hayata geçirilen Kazarman HES Kaskadı projesine dikkati çeken Caparov yatırımcıları enerji alanındaki karşılıklı yarara dayalı işbirliği için davet etti.

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ

Caparov iklim değişikliği ve buzulların erimesinin yarattığı risklerden bahsederek dağ ekosistemlerinin korunmasına yönelik ortak projelerin hızlandırılması gerektiğini vurguladı.

Kırgızistan’ın kuzeydoğusunda bulunan Issık Göl’ün korunması amacıyla Birleşmiş Milletler (BM) çatısı altında bir “trust fonu” oluşturma girişimine değinen Caparov tüm ilgili ortakları bu girişimi desteklemeye çağırdı.

Ayrıca Türk Yeşil Vizyonu girişiminin somut projelerle desteklenmesinin önemine değinen Caparov Kırgızistan’ın 2027’de TDT Çevre Bakanları Toplantısı’na ev sahipliği yapmaya hazır olduğunu bildirdi ve liderleri Kırgızistan’da gerçekleştirilecek İkinci Küresel Dağ Zirvesi “Bişkek+25”e davet etti.

KAMU HIZMETLERI

Dijital dönüşüm ile eğitim ve yeni teknolojiler üzerindeki çalışmaları kararlılıkla sürdürdüklerini belirten Caparov dijital kodeksin benimsenmesini ve kamu hizmetlerinin dijitalleşmesini önemli reformlar arasında saydı.

TDT çerçevesinde deneyim paylaşımına yönelik işbirliğinin genişlemesi önerisinde bulunan Caparov özellikle Kırgızistan Yüksek Teknolojiler Parkı’nın olanaklarından faydalanarak ortak girişim projelerinin desteklenmesi ve Türk dillerinde yapay zeka teknolojilerinin geliştirilmesinin gerekli olduğunu ifade etti.

Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi ile Türkiye Maarif Vakfı’nın başarılı iş birliklerine dikkat çeken Caparov diğer kardeş ülkelerle de ortak eğitim kurumlarının kurulmasını önerdi.

“TURIZMIN GELISTIRILMESI IÇIN GENIS IMKANLAR SUNMAKTADIR”

Caparov,“Ülkelerimizin zengin kültürel mirası, tarihi eserleri ve eşsiz doğal güzellikleri turizmin geliştirilmesine geniş imkanlar sunmaktadır.”diyerek Kırgızistan’da yıl boyunca faaliyet gösterecek olan “Ala-Too” turizm projesinden bahsetti. Bu proje 2 milyona kadar turist ağırlama kapasitesine sahiptir.

Iş insanlarını bu bölgede otel, restoran gibi tesislerin inşasına yönelik yatırım yapmaya davet eden Caparov,‘Türk Devletlerini Ziyaret Edin’ adlı turizm markasının oluşturulmasını ve ortak turizm rotalarının geliştirilmesini öneriyoruz. Bu şekilde turistler tek bir ülkeye geldikten sonra diğer kardeş ülkeleri ziyaret edebileceklerdir ki bu da tüm ülkeler için karşılıklı fayda sağlayan fırsatlar yaratacaktır.”dedi.

Caparov,TDT’nin gücünün sadece tarihi ve kültürel yakınlıkta değil aynı zamanda ortak geleceği birlikte inşa etme yönündeki siyasi iradede olduğuna vurgu yaparak toplantıda alınacak kararların etkin uygulanmasının teşkilatın kurumsal kapasitesini güçlendireceğine dair inancını dile getirdi.
.........



‘“IS BIRLIGIMIZIN DAHA DA GENISLETILMESINE KATKI SAGLAYACAGINA INANIYORUM”’,
. .

Köprü tıklaması ile bağlantılı olarak Mirvokhid Azimovi devredecek olan TDT Genel Sekreteri Kubanıçbek Ömüraliyev’e katkılarından dolayı teşekkür eden Caparov Azimovi’ye üstleneceği görevde başarılar diledi.